Τι είναι η οστεοαρθρίτιδα του ώμου;
Ο ώμος είναι μια σφαιροειδής άρθρωση που σχηματίζεται από την κεφαλή του βραχιονίου και την ωμογλήνη της ωμοπλάτης. Λείος αρθρικός χόνδρος καλύπτει και τις δύο επιφάνειες, επιτρέποντας το μεγάλο, ανώδυνο εύρος κίνησης για το οποίο είναι σχεδιασμένος ο ώμος.
Η οστεοαρθρίτιδα του ώμου είναι μια πάθηση κατά την οποία ο χόνδρος αυτός φθείρεται σταδιακά. Καθώς υποβαθμίζεται, η άρθρωση γίνεται επώδυνη, πιο δύσκαμπτη και προοδευτικά λιγότερο λειτουργική στην καθημερινότητα.
Ποια είναι τα αίτια;
Η οστεοαρθρίτιδα του ώμου μπορεί να εξελιχθεί αργά με τα χρόνια ως μέρος της φυσιολογικής γήρανσης, ή ως αποτέλεσμα μιας υποκείμενης αιτίας:
- προηγούμενος τραυματισμός (κάταγμα ή εξάρθρημα ώμου)
- χρόνια πάθηση του στροφικού πετάλου
- επαναλαμβανόμενη υπερφόρτωση από εργασία ή αθλητισμό
- φλεγμονώδη νοσήματα (ρευματοειδής αρθρίτιδα και άλλα)
Σε πολλούς ασθενείς δεν εντοπίζεται κάποιος συγκεκριμένος εκλυτικός παράγοντας, η πάθηση αναπτύσσεται αθόρυβα μέσα σε χρόνια.
Ποια είναι τα συμπτώματα;
- επίμονος ή σχετιζόμενος με δραστηριότητα πόνος στον ώμο
- δυσκαμψία και μείωση του εύρους κίνησης
- δυσκολία στις καθημερινές δραστηριότητες (ανύψωση, κίνηση πάνω από το κεφάλι, ντύσιμο)
- μηχανικά συμπτώματα όπως κλικ ή τρίξιμο κατά την κίνηση
Τα συμπτώματα συνήθως επιδεινώνονται με το χρόνο καθώς η βλάβη του χόνδρου εξελίσσεται.
Πώς γίνεται η διάγνωση;
Η διάγνωση βασίζεται σε:
- λεπτομερές ιστορικό και κλινική εξέταση
- έλεγχο της κίνησης και της δύναμης
- ακτινογραφίες ώμου, που δείχνουν τη μείωση του μεσάρθριου χώρου, οστεόφυτα και υποχόνδριες αλλοιώσεις
- μαγνητική τομογραφία όταν χρειάζεται πιο λεπτομερής αξιολόγηση του χόνδρου και του στροφικού πετάλου
Το κύριο σημείο είναι ότι η έγκαιρη διάγνωση έχει σημασία, τα αποτελέσματα είναι σημαντικά καλύτερα όταν η πάθηση εντοπίζεται πριν εμφανιστεί εκτεταμένη απώλεια χόνδρου.
Ποια είναι η συντηρητική αντιμετώπιση;
Η συντηρητική αντιμετώπιση στοχεύει στον έλεγχο του πόνου και στη διατήρηση της λειτουργικότητας όσο το δυνατόν περισσότερο:
- μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα
- ενδαρθρικές εγχύσεις (κορτιζόνη ή υαλουρονικό οξύ)
- Μοριακή & Βιολογική Αναγεννητική Θεραπεία (PRP) υπό υπερηχογραφική καθοδήγηση
- φυσικοθεραπεία και προοδευτική ενδυνάμωση του στροφικού πετάλου και των σταθεροποιητών της ωμοπλάτης
- τροποποίηση δραστηριοτήτων και διαχείριση φορτίου
Εφαρμοζόμενη έγκαιρα, αυτή η προσέγγιση μπορεί να μειώσει ουσιαστικά τα συμπτώματα και να καθυστερήσει την εξέλιξη. Δεν μπορεί, ωστόσο, να αναστρέψει τον χόνδρο που έχει ήδη χαθεί, γι' αυτό ο χρόνος έχει σημασία.
Ποιες είναι οι επεμβάσεις διατήρησης της άρθρωσης;
Όταν η συντηρητική αγωγή δεν ελέγχει πλέον τα συμπτώματα αλλά η άρθρωση δεν έχει ακόμη καταστραφεί ολοκληρωτικά, μπορεί να ενδείκνυται αρθροσκοπική επέμβαση διατήρησης. Μέσω μικρών τομών μπορώ να:
- καθαρίσω ασταθή χόνδρινα τμήματα
- αφαιρέσω ελεύθερα σώματα που κλειδώνουν ή προκαλούν έγκλεισμα
- αντιμετωπίσω συνοδές παθήσεις του στροφικού πετάλου ή του δικεφάλου
- βελτιώσω το μηχανικό περιβάλλον της άρθρωσης
Αυτή η προσέγγιση είναι γνωστή ως Comprehensive Arthroscopic Management (CAM). Σε εντοπισμένες χόνδρινες βλάβες, μπορώ επίσης να εφαρμόσω σύγχρονες τεχνικές αποκατάστασης, συμπεριλαμβανομένης της τεχνικής Minced Cartilage, αξιοποιώντας την εκπαίδευσή μου σε ένα από τα μεγαλύτερα κέντρα μεταμόσχευσης χόνδρου της Ευρώπης.
Πότε χρειάζεται αρθροπλαστική;
Σε προχωρημένη οστεοαρθρίτιδα με εκτεταμένη απώλεια χόνδρου, όπου ο πόνος κυριαρχεί στην καθημερινότητα και έχουν εξαντληθεί οι επιλογές διατήρησης, η ανατομική ή η ανάστροφη αρθροπλαστική ώμου προσφέρει αξιόπιστη ανακούφιση και αποκαθιστά τη λειτουργία. Η επιλογή ανάμεσα στις δύο εξαρτάται από την κατάσταση του στροφικού πετάλου και το πρότυπο της φθοράς και αναλύεται διεξοδικά στη σελίδα Αρθροπλαστική Ώμου.