Τι είναι οι χόνδρινες βλάβες;
Ο αρθρικός χόνδρος είναι ένας λείος, ανθεκτικός ιστός χαμηλής τριβής που καλύπτει τις επιφάνειες των αρθρώσεων. Είναι αυτό που επιτρέπει στο γόνατο να κινείται ομαλά και χωρίς πόνο υπό φόρτιση. Είναι επίσης εξαιρετικά κακός στην επούλωση, δεν έχει αιμάτωση και, μόλις τραυματιστεί, δεν μπορεί εύκολα να αναγεννηθεί από μόνος του.
Η χόνδρινη βλάβη είναι κάθε περιοχή φθοράς αυτής της κρίσιμης επιφάνειας. Οι βλάβες κυμαίνονται από ήπια μαλάκυνση έως βαθιές, ολικού πάχους ελλείψεις που εκθέτουν το υποκείμενο οστό.
Ποια είναι τα αίτια;
- οξύ τραύμα, αθλητικές κακώσεις, στροφικές κακώσεις, εξαρθρήματα
- προηγούμενη συνδεσμική κάκωση ή κάκωση μηνίσκου
- παθολογική ευθυγράμμιση που υπερφορτώνει ένα διαμέρισμα
- διαχωριστική οστεοχονδρίτιδα
- επαναλαμβανόμενη υπερχρήση
- πρώιμες εκφυλιστικές αλλοιώσεις
Ποια είναι τα συμπτώματα;
- γοναλγία, ιδιαίτερα υπό φόρτιση και δραστηριότητα
- οίδημα, συχνά υποτροπιάζον
- μηχανικά συμπτώματα, κλικ, εμπλοκή, περιστασιακό κλείδωμα όταν ένα τμήμα είναι ελεύθερο
- δυσκαμψία
- σε ορισμένες περιπτώσεις η βλάβη είναι ασυμπτωματική και ανευρίσκεται τυχαία
Πώς γίνεται η διάγνωση;
- λεπτομερές ιστορικό και κλινική εξέταση
- ακτινογραφίες, αποκλεισμός οστικής παθολογίας και αξιολόγηση συνολικής ευθυγράμμισης
- μαγνητική τομογραφία, η σημαντικότερη εξέταση, που επιτρέπει λεπτομερή αξιολόγηση μεγέθους, βάθους και θέσης της βλάβης και της κατάστασης του γύρω οστού και μηνίσκου
Οι χόνδρινες βλάβες ταξινομούνται κατά Outerbridge, από Grade 1 (μαλάκυνση) έως Grade 4 (ολικού πάχους απώλεια με έκθεση οστού).
Ποια είναι η συντηρητική αντιμετώπιση;
Σε μικρές ή ήπιες βλάβες, η συντηρητική αντιμετώπιση μπορεί να ελέγξει τα συμπτώματα και να καθυστερήσει την εξέλιξη:
- τροποποίηση δραστηριοτήτων
- αντιφλεγμονώδη φάρμακα
- φυσικοθεραπεία με ενδυνάμωση και κινητικότητα
- διαχείριση βάρους
- ενδαρθρικό υαλουρονικό οξύ
- Μοριακή & Βιολογική Αναγεννητική Θεραπεία (PRP)
Αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι ότι η συντηρητική θεραπεία δεν μπορεί να αναγεννήσει τον φθαρμένο χόνδρο, αλλά μπορεί να μειώσει σημαντικά τα συμπτώματα και να καθυστερήσει την εξέλιξη σε πολλούς ασθενείς.
Πότε χρειάζεται χειρουργείο;
Το χειρουργείο εξετάζεται όταν:
- η βλάβη είναι μεγάλη ή ασταθής
- τα συμπτώματα επιμένουν παρά τη συντηρητική αγωγή
- υπάρχουν μηχανικά συμπτώματα
- υπάρχει συνοδή παθολογία μηνίσκου ή συνδέσμων
Αρθροσκοπική θεραπεία χόνδρου
Πολλές χόνδρινες βλάβες μπορούν να αντιμετωπιστούν αρθροσκοπικά μέσω μικρών τομών:
- καθαρισμός ασταθούς χόνδρου
- αφαίρεση ελεύθερων σωμάτων
- microfracture ή σχετικές τεχνικές διέγερσης μυελού σε μικρές βλάβες
- αντιμετώπιση συνοδής παθολογίας
Σύγχρονες τεχνικές αποκατάστασης χόνδρου
Για μεγαλύτερες και πιο σύνθετες ελλείψεις, οι σύγχρονες τεχνικές αποκατάστασης χόνδρου μπορούν να ανοικοδομήσουν τη φθαρμένη επιφάνεια. Αξιοποιώ την εκπαίδευσή μου σε ένα από τα μεγαλύτερα κέντρα χόνδρου της Ευρώπης και εφαρμόζω σύγχρονες, κυρίως ενός σταδίου τεχνικές:
- τεχνική Minced Cartilage, μικρά τμήματα από τον ίδιο τον χόνδρο του ασθενούς λαμβάνονται και επανεμφυτεύονται στο έλλειμμα, υποστηρίζοντας τη βιολογική επούλωση σε μία επέμβαση
- σε επιλεγμένες περιπτώσεις, προηγμένη αποκατάσταση με αυτόλογη μεταμόσχευση χονδροκυττάρων ή οστεοχόνδρινα μοσχεύματα
Εφαρμόζω σύγχρονες, βιολογικά-καθοδηγούμενες τεχνικές με στόχο τη σταθερή και διαρκή αποκατάσταση του χόνδρου.
Τι γίνεται με τις συνδυασμένες επεμβάσεις;
Οι χόνδρινες βλάβες σπάνια υπάρχουν μεμονωμένα. Όταν το υποκείμενο πρόβλημα είναι παθολογική ευθυγράμμιση, ανεπάρκεια μηνίσκου ή ανεπάρκεια συνδέσμων, η αντιμετώπιση μόνο του χόνδρου θα αποτύχει. Συνεπώς συνδυάζω συχνά την αποκατάσταση χόνδρου με:
- διορθωτική οστεοτομία για αποφόρτιση του πάσχοντος διαμερίσματος
- αποκατάσταση ή μεταμόσχευση μηνίσκου όπου ενδείκνυται
- ανακατασκευή συνδέσμων
Η αντιμετώπιση της άρθρωσης ως όλον, όχι μόνο της εμφανούς έλλειψης, είναι το κλειδί για διαρκή αποτελέσματα.
Τι αναμένεται μετά την επέμβαση;
- προστατευόμενη φόρτιση για 6–12 εβδομάδες, ανάλογα με την επέμβαση
- οργανωμένη αποκατάσταση που λαμβάνει υπόψη την ωρίμανση του χόνδρου
- η πλήρης ωρίμανση του χόνδρου μπορεί να διαρκέσει έως 12 μήνες
- επιστροφή στο τρέξιμο τυπικά στους 4–6 μήνες και στον αθλητισμό στους 6–9 μήνες, ανάλογα με την επέμβαση